آیین نامه اجرایی نحوه نظارت دیوان عالی کشور بر اجرای صحیح قوانین در محاکم(مصوب۱۳۸۹)
ماده ۱- با عنایت به اصل ۱۵۷، بند۳ اصل ۱۵۶ و بند یک اصل ۱۵۸ و در اجرای اصل ۱۶۱ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران،درخصوص نظارت دیوان عالی کشور بر اجرای صحیح قوانین در محاکم که در این آییننامه به اختصار دیوان نامیده میشود، مقررات و ضوابط مذکور به شرح مواد آتی تعیین میگردد.
ماده ۲- منظور از نظارت در این آییننامه عبارت است از: بکارگیری توانمندیهای انسانی و فنآوریهای نوین در جهت مراقبت و رصد کردن نحوه اجرای قوانین و مقررات در مراجع قضایی از حیث رعایت حقوق اشخاص و اعمال کلیه موازین قانونی و آیینهای دادرسی و دستورالعملهای لازمالاتباع و بطورکلی هرآنچه از لحاظ شکلی و ماهوی در فرآیند دادرسی لازمالاجرا میباشد.
ماده ۳- علاوه بر موارد مصرحه در قانون، نظارت بر اجرای صحیح قوانین در کلیه دادگاهها و دادسراها به ترتیب زیر برعهده دیوان میباشد.
الف ـ نظارت مستمر، ادواری و موردی براساس برنامه تنظیمی توسط رئیس دیوان.
ب ـ نظارت موردی بر حسب دستور رئیس قوه قضاییه.
ماده ۴- نظارت بر اجرای صحیح قوانین در کلیه دادگاهها شامل عمومی، انقلاب، نظامی، کیفری استان و تجدیدنظر برعهده رئیس دیوان میباشد که از طریق معاونتی تحت عنوان معاونت نظارت دیوان عالی کشور اعمال میشود.
ماده ۵- نظارت بر اجرای صحیح قوانین در کلیه دادسراها اعم از عمومی، انقلاب و نظامی برعهده دادستان کل کشور میباشد که از طریق معاونتی تحت عنوان معاونت نظارت دادستان کل کشور اعمال میشود.
ماده ۶- رئیس دیوان و دادستان کل کشور میتوانند علاوه بر قضات دیوان، با هماهنگی مسئولان ذیربط از سایر قضات مجرب و باسابقه به منظور اجرای امر نظارت استفاده نمایند.
ماده ۷- معاونت نظارت حسب مورد پس از کسب نظر رئیس دیوان و دادستان کل کشور هیأتها یا اشخاصی را جهت اعمال نظارت تعیین میکند.
ماده ۸- ریاست هر هیأت حسب مورد با قاضی دیوان یا قاضی دادسرای دیوان خواهد بود. رئیس هیأت حسب مورد توسط رئیس دیوان یا دادستان کل تعیین میگردد. ترکیب اعضا و نحوه انتخاب دیگر اعضای هیأت و چگونگی تشکیل، نظارت، بازرسی، مدت مأموریت و سایر امور داخلی برابر دستورالعملی است که توسط رئیس دیوان و دادستان کل کشور تهیه و به تصویب رئیس قوه قضاییه میرسد.
ماده ۹- رئیس هر یک از هیأتها یا شخص تعیینشده موظف است پس از انجام مأموریت گزارش خود را ضمن ارائه راهکارهای مناسب حسب مورد به معاونت نظارت دیوان عالی کشور و یا دادستان کل ارائه نماید.
ماده ۱۰- وظایف معاونت نظارت دیوانعالی کشور و دادستان کل کشور حسب مورد عبارت است از:
الف ـ نظارت و بازرسی از دادگاه ها و دادسراها.
ب ـ بررسی و ارزیابی گزارشهای واصله.
ج ـ انعکاس و جمعبندی گزارشها و پیشنهادها و ارائه آنها به رئیس دیوان و دادستان کل کشور.
دـ پیگیری تصمیمات رئیس دیوان و دادستان کل کشور.
هـ ـ تشکیل بانک اطلاعات آراء با همکاری مرکز آمار و فنآوری اطلاعات جهت ارزیابی آراء و علت نقض آنها و فراهم نمودن موجبات رویه قضایی واحد در مراجع قضایی.
ماده ۱۱- رئیس دیوان یا دادستان کل پس از دریافت گزارشها و پیشنهادها، ضمن اقدام مقتضی، مراتب را جهت اطلاع به رئیس قوه قضاییه ارایه میدهند و در مواردی که مستلزم اقدام از سوی رئیس قوه قضاییه باشد، درخواست اقدام مقتضی خواهد شد.
ماده ۱۲- نظر به اهمیت تشویق در ایجاد انگیزهکاری ، کلیه هیأتهای نظارت موظفند با درنظرگرفتن معیارهای کاری، یافتههای مثبت خود را در مورد قضات و کارکنان اداری همراه با مستندات حسب مورد به رئیس دیوان یا دادستان کل کشور اعلام نمایند تا مورد تشویق قرار گیرند.
تبصره ـ شرایط افراد مستحق تشویق، معیارها و شاخصهای کاری، نحوه و کیفیت تشویق به موجب دستورالعملی خواهد بود که با همکاری رئیس دیوان و دادستان کل کشور تهیه و به تصویب رئیس قوه قضاییه میرسد.
ماده ۱۳- این آییننامه در ۱۳ ماده و یک تبصره در تاریخ ۸۹/۴/۳۰ توسط رئیس قوه قضاییه تصویب و پس از ابلاغ لازمالاجرا میباشد.
به نقل از سایت سازمان قضایی نیروهای مسلح
